Kościoły drewniane Puszczy Zielonki

węglewo, kościoły drewniane, puszcza zielonka, józef kostrzewski, wielkopolska atrakcje, ciekawe miejsca w wielkopolsce, ciekawe miejsca blisko poznania

Puszcza Zielonka – miejsca, które warto zwiedzić

Zebrało nam się na wspominki… W ubiegłym roku, kiedy wybuchła pandemia i nie mogliśmy wyjeżdżać daleko, z coraz większą przyjemnością zaczęliśmy odkrywać to, co mamy na wyciągnięcie ręki. A że za progiem zaczyna się Puszcza Zielonka, a Szlak Kościołów Drewnianych wokół Puszczy Zielonki kusił nas od dawna, to decyzja zapadła w pół godziny 🙂

Na końcu tekstu znajdziecie mapę i spis kontaktów i adresów, które mogą okazać się przydatne. Jak zobaczycie trasa, którą pokonaliśmy ma kształt pętli. Pierwszy kościółek odwiedziliśmy w Uzarzewie, ale możecie rozpocząć i zakończyć ją w dowolnym miejscu.

Nie lubimy się spieszyć i „zaliczać” poszczególnych miejsc, toteż już na starcie wiemy, że nie odwiedzimy wszystkich kościołów ze Szlaku.

Drewniany kościół św. Michała Archanioła w Uzarzewie

uzarzewo, kościoły drewniane, puszcza zielonka, ciekawe miejsca blisko poznania, wielkopolska atrakcje,

Zaczynamy od Uzarzewa, które mamy dosłownie na wyciągnięcie ręki. Ponieważ kościół w Uzarzewie jest filią parafii w Biskupicach, więc jeśli zależy Wam na wejściu do środka, to pozostaje wyłącznie celowanie w godziny przed lub po zakończeniu mszy św. Ale nawet jeśli nie uda się wejść do środka, to warto się przy nim zatrzymać, bo jest wyjątkowo fotogeniczny. Zresztą Uzarzewo leży tak blisko Poznania i oprócz kościoła posiada jeszcze atrakcję w postaci Muzeum Przyrodniczo-Łowieckiego, że miejsce to może stanowić niezależny cel niedzielnej wycieczki.
Ale wracając do kościółka. Pierwszy raz kościół w tym miejscu został wymieniony w połowie XIV w., ale ten przy którym stoimy, jest znacznie młodszy. Wybudowano go w 1749 r. w miejscu poprzedniego, mocno już nadwyrężonego przez czas, z fundacji właściciela wsi Felicjana Niepruszewskiego.  Później, ok. 1900 r. kolejni właściciele Żychlińcy dobudowali do niego kaplicę grobową. Można do niej zajrzeć przez małe okieneczko w przyziemiu.
Jeśli uda Wam się wejść do kościoła, to z pewnością zauważycie rozpiętą za ołtarzem ogromną draperię. Tak, tak, wiem, to tylko XVIII-wieczna iluzja, ale trzeba przyznać, że całkiem udana. Została ona odkryta i wyeksponowana w czasie ostatniego remontu kościoła , podobnie jak namalowane okno po lewej stronie ołtarza. Zresztą remont ten obfitował w nioczekiwane odkrycia, ale o tym za chwilę. Spójrzcie jeszcze na barokowy obraz z rzeźbą Ukrzyżowanego i na chrzcielnicę z tego samego okresu. Do kompletu znajdziecie jeszcze na balustradzie chóru muzycznego rzeźby Matki Bożej i św. Teresy, które prawdopodobnie znajdowały się na belce tęczowej.

uzarzewo, kościoły drewniane, puszcza zielonka, wielkopolska atrakcje, ciekawe miejsca w wielkopolsce, ciekawe miejsca blisko poznania

Wracając do niespodzianek z czasu remontu – odkryto wtedy w metalowej kuli na wieży kościoła, w zalakowanej butelce list do potomnych z czasu budowy wieży czyli z 1868 r. Oprócz tego było tam kilka monet (najstarsza z XVI w.) i gazet. W liście autorzy piszą min.

Gdy te słowa Bracia mili czytać będziecie, może już wam wolno będzie zwać się synami wolnej, a wolnej od morza do morza, najdroższej Polski, w której zmartwychwstanie i my pokładamy nadzieję. 

Po zakończeniu prac, dołączono kolejny list do potomnych, współczesne monety i zapakowano wszystko bezpiecznie, aby mogło być świadectwem czasu, dla naszych następców.
Spacerując wokół kościoła zwróćcie jeszcze uwagę na rzeźbą nagrobną przedstawiającą Pielgrzyma wspierającego się na krzyżu. To dość częsty motyw na wielkopolskich cmentarzach. Oryginał tej rzeźby wykonanej przez Władysława Marcinkowskiego znajduje się w podcieniach konkatedry w Ostrowie Wielkopolskim, przeniesiony tam z miejscowego cmentarza.

Jedziemy dalej oglądać

Drewniany kościół pw. św. Katarzyny w Węglewie

to jeden z ciekawszych kościółków spośród dwunastu ze Szlaku.

Węglewo, kościoły drewniane, puszcza zielonka, ciekawe miejsca w wielkopolsce, wielkopolska atrakcje, ciekawe miejsca blisko poznania

Choć historia parafii sięga XIII w. , to sama świątynia pochodzi z XIX w. Wewnątrz najstarsza, pochodząca z XIV w. jest figura Ukrzyżowanego, umieszczona na belce tęczowej, w otoczeniu dwóch młodszych barokowych figur Matki Boskiej i św. Jana. Obraz św. Katarzyny – patronki kościoła jest umieszczony na bocznej ścianie prezbiterium, a w ołtarzu głównym widać obraz pięknej Madonny z dzieciątkiem. Choć sam obraz jest barokowy, to wszystko wskazuje na to, że jest to kopia znacznie starszego obrazu, prawdopodobnie pochodzącego z kręgu kultury bizantyjskiej, z kaplicy książęcej na Ostrowie Lednickim.

Udaje nam się wejść do środka, choć nie umawialiśmy się z ks. proboszczem. Grzeczna prośba załatwia sprawę 🙂

Węglewo, kościoły drewniane, puszcza zielonka, ciekawe miejsca w wielkopolsce, wielkopolska atrakcje, ciekawe miejsca blisko poznania

Wnikliwy obserwator dostrzeże w węglewskim kościele kilka charakterystycznych elementów, wyraźnie wyróżniających się spośród otoczenia. Przed kościołem dzwonnica i kamienna kropielnica, a wewnątrz chrzcielnica, żyrandole i kute drzwi. To wszystko dzieła rzeźbiarza Juliana Boss-Gosławskiego. Jego dziełem są min. okazałe latarnie przed warszawską Zachętą, kraty Urzędu Miasta i Szkoły Baletowej w Poznaniu, pomnik Powstańców w Pobiedziskach i wiele innych. Jego grób udaje nam się znaleźć na miejscowym cmentarzu.

julian boss gosławski, rzeźbiarz, węglewo

Z Węglewem związana jest również postać bodaj najsłynniejszego polskiego archeologa – Józefa Kostrzewskiego, który przeszedł do historii min. jako odkrywca osady w Biskupinie. Tutaj się urodził i tu na wprost wejścia do kościoła znajduje się wyróżniająca się mogiła Stanisława i Elżbiety Kostrzewskich – jego rodziców.

józef kostrzewski, węglewo, Węglewo, kościoły drewniane, puszcza zielonka, ciekawe miejsca w wielkopolsce, wielkopolska atrakcje, ciekawe miejsca blisko poznania

Dalej jedziemy do Sławna, gdzie pośrodku cmentarza, na wzgórzu, niczym twierdza obronna, wznosi się kolejna z drewnianych perełek:

Drewniany kościół pw. św. Rozalii w Sławnie

Sławno, kościół drewniany, puszcza zielonka, ciekawe miejsca w wielkopolsce, ciekawe miejsca blisko poznania, jednodniowa wycieczka z poznania

Kościół w Sławnie wznosi się nad otaczającym go cmentarzem

Po dotarciu na miejsce chwilę czasu zajęło nam umówienie się z przewodnikiem (nr telefonu znaleźliśmy w gablocie), ale ostatecznie udało się. Na końcu artykułu wśród kontaktów znajdziecie telefon do pana przewodnika, z którym można się umówić na zwiedzanie. Ważne tylko, aby w miarę możności trzymać się umówionych godzin, a gdy coś wypadnie i nie będziecie mogli przybyć na miejsce – powiadomcie o tym przewodnika, żeby nie czekał na Was na próżno.

Położenie na wzgórzu nie na darmo przywołuje skojarzenia z grodziskiem obronnym, bo faktycznie w tym miejscu znajdowało się grodzisko stożkowate, otoczone rozległymi bagnami. Miejsce do obrony było wyborne, ale niekoniecznie zdrowe…
Dziś kościółek otaczają mogiły, z których najstarsza pochodzi z 1857r. Ukształtowanie terenu sprawia, że sam cmentarz też jest niezwykły. Do wielu mogił prowadzą …schody.

sławno, kościół drewniany, puszcza zielonka, ciekawe miejsca w wielkopolsce, ciekawe miejsca blisko poznania, jednodniowa wycieczka z poznania

Do wielu grobów prowadzą strome schody

Kościółek pełni funkcję kaplicy cmentarnej, której patronką jest św. Rozalia – patronka od zarazy. Jak głosi legenda, Rozalia miała wieść życie pustelnicy niedaleko Palermo. Kiedy ludność miasta zaczęła dziesiątkować zaraza, jedna z mieszkanek usłyszała we śnie polecenie, aby udała się do jaskini za miastem i przyniosła relikwie Rozalii. Kiedy to uczyniła, zaraza ustała i od tego czasu jest ona uważana za patronkę od morowego powietrza. Jednym z jej atrybutów są róże i to właśnie te kwiaty zostały pięknie wymalowane wewnątrz kościoła. Róże i lilie znajdziemy też na wizerunku Rozalii w ołtarzu głównym. A św. Rozalię znajdziemy jeszcze na belce tęczowej, w miejscu zwyczajowo zarezerwowanym dla Ukrzyżowanego. Kościółek w Sławnie jest rzadkim przypadkiem, kiedy wewnątrz kościoła zachowało się niezmienione wyposażenie z tego samego okresu, co budowa świątyni.

sławno, św. rozalia, kościół drewniany, puszcza zielonka, ciekawe miejsca w wielkopolsce, ciekawe miejsca blisko poznania, jednodniowa wycieczka z poznania

sławno, kościół drewniany, puszcza zielonka, ciekawe miejsca w wielkopolsce, ciekawe miejsca blisko poznania, jednodniowa wycieczka z poznania

Wyruszamy dalej, do oddalonego o 10 km Kiszkowa, gdzie naszym celem jest

Drewniany kościół pw. św. Jana Chrzciciela w w Kiszkowie

Kiszkowo, kościół drewniany, puszcza zielonka, ciekawe miejsca w wielkopolsce, ciekawe miejsca blisko poznania, jednodniowa wycieczka z poznania

Samo Kiszkowo wygląda jak senne, maciupeńkie miasteczko z ryneczkiem pośrodku. I skojarzenie jest prawidłowe, bo prawa miejskie utraciło dopiero w XIX w. Kiszkowo jako miasteczko, posiadało swój własny sąd, ferujący kuriozalne wyroki, które przeszły do historii. Znacie zapewne powiedzenie „ślusarz zawinił, kowala powiesili”. I niestety ma ono podłoże w historii rodem z Kiszkowa. Swego czasu miejscowy ślusarz popełnił przestępstwo, ze które zgodnie z ówczesnym kodeksem, powinien zostać stracony. Ponieważ był jedynym ślusarzem w okolicy, a za to w Kiszkowie było dwóch kowali… to powieszono kowala.
Drugi, jeszcze bardziej absurdalny wyrok, tym razem poparty zapisami w kronikach wydał sąd w Kiszkowie w 1761 r., kiedy skazał na śmierć na stosie zielarki z pobliskiego Gorzuchowa. Najmłodsza z nich miała zaledwie 13 lat. Szczegółowo o tej historii piszę w oddzielnym artykule. Ale jak widać procesy o czary musiały tu zapadać dość często, bo na dawnych mapach można się doszukać nad rzeką „miejsca pławienia czarownic”.

Ale, ale, miało być o drewnianym kościółku. Kiedy dotrzecie do Kiszkowa, nie dajcie się zwieść pozorom. W jego panoramie jako pierwsza rzuca się w oczy smukła wieża poewangelickiego kościoła, ale to nie on jest naszym celem. My zatrzymujemy się po drugiej stronie, przy drewnianym kościele pw. św. Jana Chrzciciela.

Kiszkowo, kościół drewniany, puszcza zielonka, ciekawe miejsca w wielkopolsce, ciekawe miejsca blisko poznania, jednodniowa wycieczka z poznania

Przy innej okazji trafiłam w Kiszkowie i na kościół otwarty i na obraz odsłonięty

Tutaj do wnętrza nie udaje nam się wejść – mamy zadowolić się widokiem zza krat w kruchcie. Przed wejściem do środka spójrzcie na szczyt, gdzie zamiast tradycyjnego krzyża znajdziecie herb Pilawa, którym pieczętował się Teodor Potocki – arcybiskup gnieźnieński, który prawdopodobnie dofinansował budowę kościoła.
W ołtarzu głównym znajduje się otoczony kultem XVIII-wieczny obraz Matki Boskiej z Dzieciątkiem, w srebrnej sukience, otoczony wotami. Tym razem obraz był za zasuwą przedstawiającą Chrzest Pana Jezusa w Jordanie – to współczesna kopia XV – wiecznego włoskiego obrazu. Nie udało nam się również przez kratę dostrzec XVIII-wiecznej Piety, pochodzącej z rozebranego w XIX w. innego kościółka św. Trójcy. Ładne zdjęcia z wnętrza oraz historię kościoła znajdziecie na tablicy informacyjnej obok świątyni.

Kiedy będziecie w Kiszkowie, warto zrobić sobie chwilę przerwy na małe conieco w miejscowej cukierni-kawiarni, ukrytej nieco w podwórku przy ul. Dworcowej. Kawa i ciacho, a potem … dokładka 🙂

Będąc tutaj postanowiliśmy podjechać jeszcze nad Stawy Kiszkowskie. I to była dobra decyzja! Najłatwiej tam trafić, wyjeżdżając z Kiszkowa w kierunku Gniezna. Ok. 600 m za skrzyżowaniem, należy skręcić w boczną drogę w lewo, w kierunku na Brudzewko. I tu uwaga! Najpierw zobaczymy wieżę widokową w wersji dla odważnych (wejście na górę po drabinie). Z tego miejsca można też przejść się ścieżką wzdłuż stawów – piękne widoki gwarantowane! Druga wieża, z łagodnym wejściem i szerokimi schodami znajduje się nieco dalej, kawałek za Brudzewkiem (zaznaczona na mapie Google jako Wieża widokowa na Stawy Kiszkowskie. Jest tam zaznaczona również wieża z drabiną – nie pomylcie się!). To idealne miejsce do obserwacji ptaków.

Kiszkowo, stawy kiszkowskie, ptaki,, puszcza zielonka, ciekawe miejsca w wielkopolsce, ciekawe miejsca blisko poznania, jednodniowa wycieczka z poznania

Latem Stawy Kiszkowskie pokrywają się barwnym kwiatowym kobiercem

Staramy trzymać się wyznaczonego planu i z żalem pozostawiamy obserwacje przyrody, aby wyruszyć do Rejowca, gdzie czeka na nas otwarty już

Drewniany kościół pw. Najświętszego Serca Jezusowego w Rejowcu

Rejowiec, puszcza zielonka, drewnany kościół, wielkopolska atrakcje, ciekawe miejsca w wielkopolsce, ciekawe miejsca blisko poznania, mikołaj rej

Możemy spokojnie wejść do wnętrza i nacieszyć nim oczy. A historia tego miejsca jest niezwykła. Już sama nazwa zwiastuje ciekawą historię!

A to ciekawe!
Rejowiec to wieś, którą założył Andrzej Rej – wnuk słynnego Mikołaja, tego co to „Polacy nie gęsi…”

W 1620 r. ożenił się z Zofią Latalską, dziedziczką niedalekich Skoków. Jako kalwini, wspierali swoich współwyznawców, których ochoczo sprowadzili z Niemiec, ogarniętych wtedy gorączką wojen religijnych. W 1626 r. założyli Rejowiec, w centrum którego postawili zbór kalwiński, a wokół niego skupiły się niemieckie gospodarstwa. Pamiątką po kalwińskich czasach są wiszące w kruchcie kościoła blachy trumienne z polskimi herbami (w dość kiepskim stanie). Z biegiem czasu wspólnota kalwińska została „wchłonięta” przez liczniejszych w okolicy ewangelików, którzy postawili nowy kościół. Z tego okresu pochodzi chorągiewka wieńcząca kościół z datą 1820. Po II wojnie światowej, w 1947 r. dawny zbór został poświęcony jako kościół katolicki. W tym samym czasie trwały prace przy reromanizacji kolegiaty w Kruszwicy, skąd usuwano barokowe wyposażenie. Jeden z ołtarzy trafił więc do Rejowca, przełamując surowość wnętrza „luterskiej” świątyni. Do dziś pamiątką po czasach protestanckich są zachowane empory.

A to ciekawe!
Istnieje prawdopodobna hipoteza, że portret Andrzeja Reya (pt. Szlachcic polski) autorstwa … Rembrandta, z okresu gdy mieszkał w Niderlandach można obecnie zobaczyć w National Galery w Nowym Jorku (!)

Jeśli będziecie się wybierali do Rejowca, zadzwońcie do ks. proboszcza, który nie będzie stawiał przeszkód w wejściu do kościoła.

Rejowiec, puszcza zielonka, drewnany kościół, wielkopolska atrakcje, ciekawe miejsca w wielkopolsce, ciekawe miejsca blisko poznania, mikołaj rej

Powoli zamykamy pętlę i kierujemy się do Skoków, gdzie naszym celem jest

Drewniany kościół pw. św. Mikołaja w Skokach

 

Skoki, drewniany kościół, puszcza zielonka, ciekawe miejsca wielkopolsce, wielkopolska atrakcje

Z nazwą miejscowości i herbem miasta wiąże się ładna legenda, którą przeczytacie tutaj.

A to ciekawe!
Wydawałoby się, że herb miasta jest elementem stałym i niezmiennym od wieków. Tym czasem w 2020 r. radni miasta Skoki po konsultacji z komisją heraldyczną zmienili herb miasta, powracając do symboliki z czasów XVI-wiecznych właścicieli miasta, którzy w herbie mieli podkowę i … ułamany miecz, a nie jak było dotąd – podkowę i srebrny krzyżyk.

Skoki są największe spośród wszystkich miasteczek na Szlaku Drewnianych Kościołów wokół Puszczy Zielonki. Interesujący nas kościół pw. św. Mikołaja Biskupa znajduje się przy ul. Kościelnej. Już z daleka widać jego charakterystyczną sylwetkę z dwuwieżową fasadą i ładną szachulcową kratą. Losy skockiej świątyni są barwne i zmiany na przestrzeni dziejów następowały niczym w kalejdoskopie. Kościół w tym miejscu stanął już w XIV w. Jednak kiedy Latalscy – właściciele miasta przystąpili do wspólnoty protestantów, wtedy w myśl zasady „czyja władza – tego religia”, odebrali świątynię katolikom i urządzili w niej kalwiński zbór. Prawdziwy boom gospodarczy miasto przeżyło za sprawą wspomnianego już Andrzeja Reja, który w 1632 r. sprowadził tu ze Śląska i z Czech kalwińskich osadników. Osiedlił ich na tzw. Nowym Mieście, nadając korzystne przywileje. Kiedy na Rzeczpospolitą najechały wojska szwedzkie, Skoki opowiedziały się za Szwedami, z którymi łączyła ich wspólna wiara. Później “za karę” została na miasto nałożona ogromna kontrybucja, ale i tak z wojny miasto wyszło dość obronną ręką, gdyż osiedliło się tu 120 bogatych rodzin innowierców ze spalonego i złupionego Leszna, co w efekcie przyczyniło się do rozwoju miasta. Klęska i upadek nastąpiły dopiero po wojnie północnej, kiedy przyszły głód i zarazy, które zdziesiątkowały miasto. Minęła też w końcu epoka protestantów, po których nastali katolicy. W 1737 r. Michał Kazimierz Raczyński w miejscu starej, mocno już podupadłej świątyni ufundował nowy dwuwieżowy kościół, który stoi tu do dzisiaj.
Z zewnątrz rzuca się w oczy „kraciasta” konstrukcja kościoła, o której chcielibyśmy powiedzieć szachulcowa. Ale tutaj mamy do czynienia z wypełnieniem przestrzeni między drewnianym szkieletem przy pomocy cegły, a więc kościół w Skokach został wzniesiony w technice pruskiego muru.

A to ciekawe!
Do drewnianych budowli zaliczamy również konstrukcje szachulcowe oraz pruski mur. W pierwszym przypadku drewniany szkielet został wypełniony masą z gliny i słomy, a w drugim przypadku mamy wypełnienie ceglane. Kiedy wypełnienie zostało otynkowane, trudno na pierwszy rzut oka odróżnić jedną konstrukcję od drugiej.

Wewnątrz ładnie wyremontowanej świątyni zobaczymy trzy barokowe ołtarze z obrazami niemal współczesnymi, z początków XX w. Najstarsza jest płyta nagrobna wspomnianej tu Zofii Latalskiej (która wraz z mężem Andrzejem Rejem zostali pochowani w podziemiach świątyni) oraz barokowa chrzcielnica.

Skoki, drewniany kościół, puszcza zielonka, ciekawe miejsca wielkopolsce, wielkopolska atrakcje

W 2006 r. kościół przeszedł gruntowny remont, który polegał na całkowitej wymianie drewnianej konstrukcji. W tym celu zbudowano specjalne rusztowanie, na którym wspierał się dach. Następnie rozebrano murszejące stare belki, a w to miejsce wstawiono nową konstrukcję ścian, będącą wierną kopią starej barokowej konstrukcji.
Stare belki zostały pocięte na kawałki i z certyfikatem autentyczności zostały sprzedane wśród parafian, a dochód z tej akcji pozwolił w dużej części sfinansować remont.

Ze Skoków kierujemy się do Kicina, gdzie w centrum wsi, na niewielkim wzgórzu stoi

Drewniany kościół pw. św. Józefa w Kicinie

Wczesną wiosną kościoła nie zasłaniają rosnące wokół stare drzewa

Kicin to wieś o ponad 800-letniej historii, której poświęciłam oddzielny artykuł. Sam kościółek jest przeuroczy i dostępny właściwie bez ograniczeń. Po przekroczeniu progów kościoła jako pierwszy rzuca się w oczy błękitny kolor dominujący w całym wnętrzu. Błękit i srebro to barwy, które zdobią ołtarze, sklepienie, ściany, a nawet poduszki w ławkach – one też są niebieskie 🙂

Jeśli byliście kiedyś na Świętej Górze koło Gostynia, to zapewne zwrócicie uwagę na uderzające podobieństwo obrazów w ołtarzu głównym. I nie bez przyczyny, bowiem ten w Kicinie jest kopią świętogórskiego. Jakie były związki obu kościołów z kościołem św. Małgorzaty na poznańskiej Śródce – o tym też przeczytacie we wspomnianym artykule.

A to ciekawe!
Klucz Kiciński należał do prebendarzy (proboszczów tytularnych) poznańskiej katedry i przynosił im niemałe dochody. Najbardziej znaną postacią piastującą to stanowisko był … Jan Kochanowski

 

W ołtarzu głównym obraz do złudzenia przypominający ten ze Świętej Góry

I jeśli jeszcze starczy Wam sił i czasu można odwiedzić leżący dosłownie kilka kilometrów dalej

Drewniany kościół pw. św. Mikołaja w Wierzenicy

wierzenica, kościoły drewniane, puszcza zielonka, wielkopolska atrakcje, ciekawe miejsca w wielkopolsce, ciekawe miejsca blisko poznania

Spośród dwunastu drewnianych kościołów na Szlaku, ten w Wierzenicy jest najstarszy, należy też do najstarszych w Wielkopolsce. Jego nawa i prezbiterium są datowane na drugą połowę XVI w. W ciągu czterystu lat swojej historii był związany min. z parafią w Kicinie oraz z kościołem św. Małgorzaty na poznańskiej Śródce, stąd też trafił tu obraz św. Filipa Neri – założyciela zakonu filipinów. Był też krótki okres, gdy kościół należał do wspólnoty protestantów.
Spośród właścicieli Wierzenicy najbardziej znany jest żyjący w XIX w. filozof August Cieszkowski. On też został pochowany w podziemnej krypcie przy kościele. Jego nagrobek ma oryginalną formę przypominającą metalowe, ozdobne drzwi, które prowadzą do … nikąd. Symbolizują jedynie przejście przez wrota śmierci do lepszego świata. Wejście do krypty zamyka masywna płyta w podłodze. A drzwi w nagrobku to prawdziwe dzieło sztuki. Wykonał je Teofil Lenartowicz i są uważane za arcydzieło rzeźby romantycznej w Polsce. Identyczne (prawie) drzwi znajdują się na nagrobku matki Augusta Cieszkowskiego w kościele Santa Croce we Florencji obok nagrobków min. Michała Anioła i Rafaela. Sama historia tych drzwi i ich symboliki to temat na oddzielną opowieść.

wierzenica, kościoły drewniane, puszcza zielonka, wielkopolska atrakcje, ciekawe miejsca w wielkopolsce, ciekawe miejsca blisko poznania, cieszkowski

Dobudowana krypta grobowa Cieszkowskich, zwieńczona drewnianym herbem Dołęga

Po wejściu do kościoła już na pierwszy rzut oka widać bogatsze wyposażenie, niż w pozostałych odwiedzonych dzisiaj świątyniach. W centrum XVII-wiecznego ołtarza znajduje się obraz Matki Bożej z Dzieciątkiem w otoczeniu aniołów. Zwróćcie jednak uwagę nie tylko na samą Madonnę, ale też na dolną partię obrazu. W lewym, dolnym rogu dojrzycie niewielką postać -to portret fundatora obrazu, spoglądając dalej w prawo mamy dwie krówki i w drugim rogu warsztat kołodziejski. Pomiędzy nimi napis fundacyjny:

Na kościół Wierzenicki ten obras sprawiono,
Za Barthłomieia z Kłecka Boga by proszono.
Kołodziej był, na karczmie mieszkał tu lat kilka,
Przed śmiercią na tę sztukę oddał parę bydłka.

To niezwykle rzadki zapis, upamiętniający fundatora obrazu wywodzącego się spośród rzemieślników.
Po obu stronach obrazu mamy rzeźby św. Wojciecha (trzymającego wiosło) oraz św. Mikołaja z pastorałem i księgą, na której leżą trzy złote kule – to nawiązanie do legendy, w której św. Mikołaj uratował od prostytucji trzy ubogie dziewczęta, które dzięki hojnemu darowi na posag mogły godnie wyjść za mąż.

W ołtarzach bocznych znajduje się późnogotycka rzeźba Ukrzyżowanego w otoczeniu namalowanych postaci Maryi i św. Jana Apostoła, a po drugiej stronie wspomniany już obraz św. Filipa Neri, a powyżej św. Ignacy Loyola.

wierzenica, kościoły drewniane, puszcza zielonka, wielkopolska atrakcje, ciekawe miejsca w wielkopolsce, ciekawe miejsca blisko poznania

Niezwykła atmosfera otacza wierzenicki kościół. Niedaleko zachował się dwór Cieszkowskich, w ostatnich latach odrestaurowany i przeznaczony na organizację kameralnych przyjęć, wesel, spotkań. Niestety nie jest przeznaczony do zwiedzania. Bywał tu w gościnie u Cieszkowskich wielki przyjaciel Augusta – Zygmunt Krasiński. Wspólnie toczyli tu uczone dysputy, spacerując zaciszną lipową aleją, którą dziś nazwano Aleją Filozofów. Te spotkania, które dawały mu wytchnienie i ukojenie nazwał później wierzeniczenia. Dziś Aleja Filozofów to doskonałe miejsce na spacer o każdej porze roku.

A jeśli potrzebujemy wyciszenia, to pomiędzy Kicinem a Wierzenicą wytyczono liczącą 20 stacji Drogę Różańcową. Każda ze stacji ma swoją rzeźbioną kapliczkę. Jedna z nich, przedstawiająca Maryję ze szczygłem stoi przy Alei Filozofów i jest wzorowana na pięknym obrazie maryjnym, który został odnaleziony na strychu w czasie remontu wierzenickiego dworu.

wierzenica, kościoły drewniane, puszcza zielonka, wielkopolska atrakcje, ciekawe miejsca w wielkopolsce, ciekawe miejsca blisko poznania

Wierzenica to miejsce doskonałe na popołudniowy spacer wg wskazówek trasy TRInO, o której piszę w oddzielnym artykule.

Kończymy naszą trasę po fragmencie Szlaku Drewnianych Kościołów wokół Puszczy Zielonki. Jeśli mój opis stanie się inspiracją dla Was, napiszcie w komentarzach, jak Wam się udała Wasza wersja wycieczki 🙂

A jeśli lubicie drewniane kościółki to zapraszam do artykułu, gdzie piszę o innych drewnianych perełkach Wielkopolski.

 

Poniżej podaję adresy stron internetowych i numery telefonów do poszczególnych kościołów, gdzie znajdziecie min. informacje o godzinach mszy św.

Uzarzewo – parafia Biskupice

strona internetowa parafii
tel. 509 789 816

Węglewo

strona internetowa parafii

tel. 61 817 70 08

Sławno

Sławno tel. 61 427 71 92

Kiszkowo

61 427 60 56

Rejowiec

tel. 61 812 48 82

Skoki

strona internetowa parafii

tel. 61 812 42 91

Kicin

strona internetowa parafii

tel. 61 812 70 22

Wierzenica

strona internetowa parafii

tel.  510 71 71 76

Tekst powstał w oparciu o wydawnictwo “Na szlaku drewnianych kościołów wokół Puszczy Zielonka” Jacka Kowalskiego

Drogi Czytelniku, 

Jeśli podoba Ci się to, jak piszę, jeśli zainspirowałam Cię do wyruszenia na wielkopolskie ścieżki, jeśli chciałbyś aby powstało więcej podobnych artykułów, możesz w dowód wdzięczności postawić mi kawkę 🙂
Każdy, najmniejszy nawet gest sympatii, komentarz, polubienie na fb czy Instagramie są dla mnie sygnałem, że to co robię ma sens.

Postaw mi kawę na buycoffee.to

0 Komentarze

Skomentuj artykuł